/สงครามทำให้เกิดปัญหาผู้ลี้ภัยหรือไม่

สงครามทำให้เกิดปัญหาผู้ลี้ภัยหรือไม่

ตลอดช่วงเวลาไม่กี่ปีที่ผ่านมา เราได้ยินข่าวคราวของผู้ลี้ภัยจำนวนมากทั่วโลก บางส่วนอยู่ในเงื้อมมือของพวกค้าของเถื่อน ต้องอยู่อาศัยในแคมป์ผู้ลี้ภัยที่แสนจะแร้นแค้น และยังถูกปล้นโดยพวกมาเฟียหรือถูกกดขี่จากผู้มีอิทธิพลในทุกที่ ตั้งแต่เยอรมนีจนถึงอาร์เจนตินา ท่ามกลางจำนวนผู้ลี้ภัยเพิ่มเร็วมากกว่าที่เคยเป็นมา ในความเป็นจริงไม่เคยมีคนถูกบังคับให้ออกจากสถานที่ใดๆ มากถึงขนาดนี้ในประวัติศาสตร์ของมนุษย์ ส่วนใหญ่เรามักจะโฟกัสไปที่ว่าพวกผู้ลี้ภัยกำลังจะเดินทางไปที่ไหน ไม่ได้สนใจกันว่าพวกเขากำลังวิ่งหนีจากอะไรมา

ดังนั้นผู้ลี้ภัยคืออะไร และผู้คนกลายเป็นผู้ลี้ภัยได้อย่างไร เราจะเริ่มกันที่คำจำกัดความของ “ผู้ลี้ภัย” ที่เปลี่ยนไปตลอดทุกปี จากชาวโปรเตสแตนต์หลบหนีการกดขี่ทางศาสนาในฝรั่งเศสในศตวรรษที่ 17 จนถึงชาวซีเรียที่หลบหนีระเบิดในศตวรรษที่ 21 คำว่า“ ผู้ลี้ภัย” ไม่ได้ถูกนิยามอย่างเป็นทางการในกฎหมายระหว่างประเทศจนกระทั่งอนุสัญญาผู้ลี้ภัยปี 1951 สิ่งนี้เกิดขึ้นเพื่อตอบสนองต่อวิกฤตผู้ลี้ภัยครั้งแรกของศตวรรษที่ 20 ซึ่งอยู่ในภาวะสงครามโลกครั้งที่สอง เป็นสาเหตุให้มีผู้พลัดถิ่นทั่วโลกประมาณ 50 ล้านคน

ในปี 1951 มีเพียง 26 ประเทศที่เข้าการประชุมที่เจนีวาเพื่อนิยามผู้ลี้ภัยว่าเป็นบุคคลที่มี “ความหวาดกลัวต่อการถูกกดขี่ เนื่องจากเหตุผลด้านเชื้อชาติ ศาสนาสัญชาติ การเป็นสมาชิกของกลุ่มสังคม หรือความคิดเห็นทางการเมือง” และ ด้วยความกลัวนั้น “ผู้คนเหล่านี้จึงไม่เต็มใจกลับไปประเทศบ้านเกิดของตน”

ปัจจัยที่ทำให้ผู้คนต้องกลายเป็นผู้ลี้ภัย

ผู้ลี้ภัยส่วนใหญ่ในประวัติศาสตร์เป็นผลพวงจากสงครามทั้งทางตรงและทางอ้อม ปัจจุบันกลุ่มผู้ลี้ภัยที่ใหญ่ที่สุดในโลกกำลังหนีความขัดแย้งในซีเรีย ซึ่งเริ่มปะทุตั้งแต่ปี 2011 มีผู้เสียชีวิตเป็นชาวซีเรีย 400,000 ราย ส่งผลให้ประชาชนกลายเป็นคนผลัดถิ่นกว่า 6.3 ล้านคน  อีก 5 ล้านคนได้เดินทางออกจากประเทศไปโดยสิ้นเชิง แต่ก่อนที่จะเกิดเหตุการณ์ขึ้นในซีเรีย ก็เริ่มมีผู้ลี้ภัยหนีสงครามในอิรัก-อัฟกานิสถาน นับตั้งแต่ช่วงต้นทศวรรษ 1980-2000 อัฟกานิสถานจัดเป็นประเทศที่มีผู้ลี้ภัยมากที่สุดในโลก นับเป็นเวลาติดต่อกันมากกว่าสองทศวรรษระหว่างปี 1981-2013 ก่อนที่ซีเรียจะถูกยึดครองในปีนั้น

ในขณะที่เหตุผลอื่นที่ก่อให้เกิดผู้ลี้ภัยเกิดจาก ความขัดแย้งทางศาสนา เมื่อพูดถึงผู้ลี้ภัยทางศาสนาในสหรัฐอเมริกาความแตกต่างระหว่างชาวคริสต์-มุสลิมค่อนข้างจะเท่ากัน จากข้อมูลของเว็บไซต์ต่างประเทศพบว่า 46% ของผู้ลี้ภัยในปี 2016 ที่มาที่สหรัฐเป็นมุสลิมและ 44% เป็นคริสเตียน 10% เป็นผู้นับถือศาสนาอื่นๆ รวมถึงชาวฮินดู-พุทธ ไม่ว่าจะยกเหตุผลไหนมาอ้าง สาเหตุที่ทำให้เกิดผู้ลี้ภัยอันดับ 1 ยังคงเป็นความรุนแรง-สงคราม อย่างไม่ต้องสงสัย